Ranking Gmin Województwa Opolskiego 2025
Ranking Gmin Województwa Opolskiego 2025 to inicjatywa realizowana we współpracy z Głównym Urzędem Statystycznym i Urzędem Statystycznym w Opolu, która wyróżnia gminy najbardziej rozwijające się społecznie i gospodarczo oraz stosujące najlepsze praktyki.
W rankingu oceniane są wszystkie gminy województwa (z wyłączeniem miast na prawach powiatu). Udział jest bezpłatny, a miejsce w zestawieniu wynika z kilkunastu wskaźników obrazujących różne aspekty życia mieszkańców i działalności gmin.
Ranking pozwala odpowiedzieć na pytania: jak radzą sobie gminy, co wpływa na ich kondycję i czy mieszkańcom województwa opolskiego żyje się lepiej. Dzięki regionalnemu charakterowi wyróżniamy zarówno liderów powiatowych, jak i całego województwa.
Założenia metodologiczne
Głównym założeniem analizy jest porównanie gmin i uporządkowanie ich w sposób liniowy ze względu na poziom badanego zjawiska, tj. poziomu rozwoju. Porównania gmin dokonano uwzględniając dostępny zbiór zmiennych diagnostycznych charakteryzujących zmienną opisywaną, której nie można badać i oceniać wprost. Do sumarycznego opisania poziomu rozwoju gmin wykorzystano zmienne syntetyczne (taksonomiczne mierniki rozwoju). Prezentowane założenia metodologiczne zostały wypracowane przez Fundację Rozwoju Demokracji Lokalnej w konsultacji z Głównym Urzędem Statystycznym.
Miejsce w rankingu to wynik syntetycznych wskaźników obrazujących różne sfery życia wspólnot lokalnych w naszym regionie. Wskaźniki te są zróżnicowane i mają w swoim zamierzeniu pokazywać jakość życia w poszczególnych częściach regionu. Czołówkę rankingu stanowią te gminy, które sprawnie realizują swoje zadania własne i wykorzystują dane im potencjały rozwojowe.
Lista wskaźników, wpływających na pozycję w Rankingu:
Rozwój ekonomiczny:
- Średnioroczne dochody własne budżetów gmin na 1 mieszkańca w latach 2022–2024 (zł);
- Zmiana udziału dochodów własnych budżetów gmin w dochodach ogółem (2024/2023; p. proc.);
- Średnioroczne wydatki inwestycyjne budżetów gmin na 1 mieszkańca w latach 2022–2024 (zł);
- Średnioroczny wskaźnik zadłużenia budżetów gmin w latach 2022–2024 (%);
- Wynik operacyjny gmin po spłacie rat kapitału (bez wydatków zmniejszających dług) na 1 mieszkańca w 2024 r. (zł);
- Średnioroczne środki z Unii Europejskiej i innych źródeł niepodlegające zwrotowi na finansowanie programów i projektów unijnych stanowiące dochód budżetów gmin na 1 mieszkańca w latach 2022–2024 (zł);
- Liczba osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą zarejestrowanych w rejestrze REGON na 100 osób w wieku produkcyjnym w 2024 r. (os.);
- Zmiana liczby podmiotów gospodarki narodowej zarejestrowanych w rejestrze REGON (2024/2023; %);
- Liczba wydanych decyzji o pozwoleniu na budowę oraz przyjętych zgłoszeń budowy z projektem budowlanym nowych obiektów budowlanych na 1000 ludności w 2024 r. (szt.).
Rozwój społeczny:
- Zmiana liczby ludności (2024/2023; %);
- Ludność w wieku przedprodukcyjnym na 100 osób w wieku poprodukcyjnym w 2024 r. (os.);
- Średni wynik egzaminu ósmoklasisty z matematyki w szkołach podstawowych dla dzieci i młodzieży w 2024 r. (%);
- Wydatki budżetów gmin na kulturę i ochronę dziedzictwa narodowego (z wyłączeniem wydatków inwestycyjnych) na 1 mieszkańca w 2024 r. (zł);
- Liczba miejsc w żłobkach (łącznie z klubami dziecięcymi) na 1000 dzieci w wieku do 3 lat w 2024 r. (msc.)
- Dzieci w wieku 3–5 lat objęte wychowaniem przedszkolnym na 1000 dzieci w danej grupie wieku
w 2024 r. (os.); - Beneficjenci środowiskowej pomocy społecznej na 10 tys. ludności w 2024 r. (os.);
- Apteki ogólnodostępne na 1000 ludności w 2024 r. (szt.);
- Udział środków przekazanych organizacjom pozarządowym i innym podmiotom prowadzącym działalność pożytku publicznego w wydatkach bieżących budżetów gmin w 2024 r. (%);
- Liczba złożonych wniosków w ramach inicjatywy lokalnej na 1000 ludności w 2024 r. (szt.).
Ochrona środowiska:
- Wydatki budżetów gmin na ochronę powietrza atmosferycznego i klimatu na 1 mieszkańca w 2024 r. (zł);
- Udział odpadów zebranych selektywnie w zebranych odpadów komunalnych ogółem w 2024 r. (%);
- Liczba koszy na śmieci na 1000 ludności w 2024 r. (szt.);
- Długość dróg dla rowerów na 100 km² powierzchni w 2024 r. (km).
Rozwój administracji i praktyk zarządzania:
- Udział wydatków bieżących budżetów gmin na administrację publiczną w wydatkach ogółem
w 2024 r. (%); - Udział nakładów na szkolenia pracowników urzędów rad gmin i urzędów gmin oraz wspólną obsługę JST w wydatkach bieżących budżetów gmin na administrację publiczną w 2024 r. (%).
Wyniki Rankingu Gmin Województwa Opolskiego 2025:
Kategoria: gminy miejskie i miejsko-wiejskie
1.Miejsce – Gmina Gogolin
2.Miejsce – Gmina Dobrodzień
3.Miejsce – Gmina Prószków
3.Miejsce – Gmina Ujazd
3. Miejsce – Gmina Niemodlin
Kategoria: gminy wiejskie
1.Miejsce – Gmina Skarbimierz
2.Miejsce – Gmina Dobrzeń Wielki
3. Miejsce – Gmina Chrząstowice
3. Miejsce – Gmina Komprachcice
3. Miejsce – Gmina Turawa
Kategoria: liderzy powiatów
Powiat brzeski – Gmina Skarbimierz
Powiat głubczycki – Gmina Kietrz
Powiat kędzierzyńsko-kozielski – Gmina Reńska Wieś
Powiat kluczborski – Gmina Kluczbork
Powiat krapkowicki – Gmina Gogolin
Powiat namysłowski – Gmina Pokój
Powiat nyski - Gmina Nysa
Powiat oleski - Gmina Dobrodzień
Powiat opolski – Gmina Dobrzeń Wielki
Powiat prudnicki – Gmina Lubrza
Powiat strzelecki – Gmina Ujazd